La tractamaint d'ina fessa da las labias e dal palat u d'ina sindroma craniofaciala na finescha betg cun la fin da la medischina infantila. La creschientscha dal skeletta facial — particularmain dal maxilla superior — è savens limitada tras tschajetschas da las operaziuns precoschas da las labias e dal palat. Questa ipoplasia maxillara secundara daventa savens be visibla vers la fin da la creschientscha e na po betg pli vegnir corrigida cun apparats orthodontics suls.
Per blers commenza perquai en la giuventetgna adulta ina nova fasa da tractament: la chirurgia ortognatica (renovaziun da las grevezzas), eventualmain cumbinada cun ina correctura dal nas, sequelas funcziunalas da la favella (insuffizienza velopharyngeala, IVP) e la rehabilitaziun dentara da la zona da la fessa.
Bleras consequenzas da malformaziuns craniofacialas pon vegnir tractadas era en vegliadetgna adulta – per exempel asimetrias dal vis, problems da l'artituladiun da la missella e dal mors, apnea obstructiva dal sien u dumondas esteticas. Sch'ina operaziun è raschunaivla e pussaivla dependa dal diagnostic individual e vegn giuditgà interdisciplinarmain en in center spezialisà.
Il mument da las operaziuns da las grevezzas dependa da la fin da la creschientscha dal skeletta facial — per regla dapi var 16 onns tar dunnas e dapi var 18 onns tar umens, confermà tras radiografias periodicas. En sindromas craniofacialas cun ipoplasia marcanta dal terz central dal visadi (Crouzon, Apert, Pfeiffer) po ina emprima gronda operaziun esser necessaria gia en l'infanzia u adolescenza.
Decompensaziun da la posiziun dentara, per che la veritabla differenza skelettara daventi visibla e correctabla operativamain.
Avanzament dal maxilla superior per cumpensar l'ipoplasia da tschajetschas, eventualmain cumbinà cun in'osteotomia da la mandibla (BSSO).
En sindromas sco Crouzon, Apert u Pfeiffer vegn il terz central dal visadi savens avanzà gia en l'infanzia tras osteogenesa da distracziun; ina correctura residuala è pussaivla suenter la fin da la creschientscha.
Mo suenter la stabilisaziun da la posiziun da las grevezzas vegnan il nas, la funcziun da favella e la rehabilitaziun dentara correts definitivamain.
L'osteotomia da Le Fort I separa il maxilla superior dal rest dal skeletta facial e il renova en ina nova posiziun planisada tridimensionalmain — per regla enavant e/u engiu. En cas da malocclusiun cumbinada vegn er la mandibla renovada tras in'osteotomia sagittala bilaterala (BSSO) — chirurgia bimaxillara.
En sindromas craniofacialas cun retrusiun marcanta dal terz central (Crouzon, Apert, Pfeiffer) avanza l'osteotomia da Le Fort III cun osteogenesa da distracziun l'entir terz central dal visadi sco unitad — l'object n'è betg mo l'occlusiun, mabain er la largura da las vias respiratoricas e la protecziun dals egls.
Blers cun fessa da las labias e dal palat han in maxilla superior memia stretg. Suenter la fin da la creschientscha sa basegna l'expansiun palatina rapida assistida operativamain (SARPE): la suter palatina ossifitgada vegn liberada operativamain e lura largiada per pass cun ina vit da distracziun.
La furma dal nas è tipicamain influenzada da la fessa. Ina septorhinoplastica definitiva vegn fatga per regla mo suenter la fin da la creschientscha e suenter ina eventuala chirurgia ortognatica.
In part dals adults ha ina insuffizienza velopharyngeala residuala (IVP), che po basegnar ina nova operaziun — tar adults è impurtant il risic d'apnea obstructiva durant la notg suenter l'operaziun.
En la zona da la fessa alveolara manca savens in dent (per regla l'incisiv lateral); suenter il transplant ossari alveolar fatg en l'infanzia è per regla pussaivel in implant dentar, plazzà suenter ina eventuala chirurgia ortognatica.
La fessa da las labias e dal palat è in defect da naschientscha renconuschì da l'assicuranza federala da invaliditad (AI), che paja las mesiras medicinalas colliadas per principi fin al 20avel anniversari. Suenter quai vala per regla l'assicuranza obligatorica da malsauns (LAMal) per intervenziuns medicalmain indicadas. Ina valitaziun specialisada e, sche necessari, ina annunzia a l'AI gia vers 18–19 onns è recumandabla.
Gea. Perquai che la creschientscha dal maxilla superior è savens be terminada suenter la pubertad, vegn la correctura chirurgica definitiva planisada en quest mument.
Le Fort I renova mo la part dentara dal maxilla superior. Le Fort III renova l'entir terz central dal visadi, inclus las orbitas e il nas — utilisada en ipoplasias sindromicas (Crouzon, Apert).
Fin al 20avel anniversari paja l'AI per regla las mesiras colliadas cun il defect da naschientscha renconuschì; la dimensiun exacta è da sclerir cas per cas cun l'AI. Suenter quai vala per regla la LAMal. Ina planisaziun precoscha avant il 20avel anniversari è recumandabla.
Noss network collia Vus cun teams craniofacials experimentads en Svizra — er sche l'ultim tractament è gia in pèr onns vegl.
En princip èn correcturas craniofacialas pussaivlas era en vegliadetgna adulta; la creschientscha è lura terminada, quai che facilitescha per part la planisaziun. Sch'ina intervenziun è raschunaivla medicinalmain dependa dal diagnostic, da las malsognas e dals böts e duess vegnir discutà individualmain cun in center spezialisà.
Pon restar tranter auter asimetrias dal vis, mors nuncorrect, malsognas da l'artituladiun da la missella, ina respiraziun nasala impedida u in'apnea obstructiva dal sien. Il gener e la dimensiun varieschan fetg. Ina evaluaziun gida a determinar tge malsognas ch'èn tractablas.
Per defects da naschientscha renconuschids surpiglia l'AI per regla las mesiras medicinalas fin al 20avel anniversari. Suenter vala en princip l'assicuranza da malsauna obligatorica (LAMal) per intervenziuns indicadas medicinalmain. La surpigliada concreta n'è betg lianta e duess vegnir scleria ordavant cas per cas cun l'assicuranza; intervenziuns mo esteticas na vegnan per regla betg surpigliadas.
Avant intervenziuns pli grondas u repetidas po in segund parair gidar a giuditgar meglier las opziuns. Centers craniofacials spezialisads offreschan talas evaluaziuns.